توانمند سازی انسانها( Empowerment )

         توانمند سازی  انسانها( Empowerment

تعریف : سرمایه گذاری روی انسانها همراه با دادن اختیار و صلاحیت به آنها بمنظور قادر ساختن آنان به انجام موفقیت آمیز کاروارتقای کیفیت زندگی.

هدف : آزاد کردن پتانسیل آنان به انجام عظیمی از خلاقیت و تشریک مساعی که درون تک تک انسانها بصورت بالقوه وجود دارد، بطوریکه در آنها جذبه درونی ایجاد شود و کارها را بخاطر ذوق باطنی انجام دهند نه به خاطر فشار بیرونی یا پاداش ظاهری . در سیستم توانمند سازی کنترل بررفتار وعملکردها کاهش می یابد و به آنها اجازه تصمیم گیری و هدف گذاری داده میشود در نتیجه انسانها توانمند میشوند و بهره وری و اعتماد به نفس آنان افزایش می یابد . توانمند سازی بر خلاف اعطای قدرت است زیرا توانمند سازی باعث افزایش انگیزش درونی و همکاری بین افراد میشود در حالیکه قدرت منبع بیرونی بوده و منجر به رقابت ( سالم یا ناسالم ) می گردد؛علاوه برآن همه انسانها میتوانند توانمند شوند ولی قدرت محدودبه برخی افراد بوده و موقتی است.توانمندساختن جوانان و افرادآسیب دیده مثل مبتلایان به ناهنجاریهای اجتماعی، معتادان ومعلولان یکی از بهترین روش برای سالمسازی خانواده وجامعه است.

موانع توانمند سازی

1- نگرش نسبت به انسانها : مربیانیکه معتقد باشند انسانها شایستگی لازم را ندارند و نمیتوانند مسئولیت قبول کنند و یا دقت لازم را ندارند؛نمی توانند افراد را توانمند کنند .بایدبه تواناییهای انسانها اعتقاد داشت.

2-  عدم امنیت فردی : برخی مسئولان و متولیان میترسند با انتقال وظایف و مهارتشان موقعیت و قدرتشان را از دست بدهند .درنتیخه ازانتقال تجارب خود به دیگران خودداری مینمایند.

3-  ضرورت کنترل : مسئولان خود محور دوست دارند همیشه مسئولیت را خود داشته و همه چیز را راساً اداره کننددرنتیجه یاازتوانمندسازی خودداری می نمایندیابصورت ناقص توانمند می کنند. توانمند سازی غیر اصولی و ضعیف منجر به تخریب بیشترجامعه و افراد میشود .

برای ایجاد یک محیط توانمندساز(درخانواده یاجامعه) سه شرط اصلی لازم است :

1-   هر فردی می بایست دلیل و نیاز به تغییر را بداندونیلزبه توانمندشدن کند .

2-    انسانهابرای رسیدن به آرمانهای جدید نیاز به تغییرونوآوری دارند.

3-  خانوادههاومتولیان باید مردم را برای رسیدن به اهداف عالیه قدرتمند و توانا کنند، انسانهای توانا کمتر درمعرض آسیبهای اجتماعی قرار میگیرندودرصورت شکست درزندگی آنرا بدرستی مدیریت میکنند.

راهکارهای عملی برای توانمند سازی 

1-  شفاف سازی اهداف :

-         اهداف و ارزشهای فردی را با اهداف و ارزشهای خانواده یا جامعه همسو کنید .

-    تصویر روشنی از آینده مورد انتظار ترسیم کنید و سعی نمائید اهداف عملی , قابل درک و قابل دستیابی باشند .

-          با داشتن ارتباطات گسترده بطور شفاف و واضح یافته های علمی وتجارب رامنتقل نمائید.

2-  تجارب فائق آمدن را در افراد برانگیزید :

-         وظائف بزرگ را ریز کنید و هر بار یک وظیفه محول کنید .

-    اول وظائف آسان و سپس وظائف پیچیده را محول کنیدوپاداش مادی یامعنوی موفقیتها رابه خودفرد برگردانید .

-          به تدریج وظائف محوله را ارتقاء دهید .

-          به تدریج مسئولیت حل مسئله را افزایش دهید .

3-  رفتار موفق را الگوسازی کنید :

-         نحوه انجام موفقیت آمیز کار را نشان دهید .

-          موفقیت دیگران را بعنوان نمونه مطرح کنید .

-          رابطه افرادآسیب دیده یاجوان رابااشخاص  موفق  تسهیل کنید .

-          یک مربی تعیین کنید .

-         محیط زندگی فردآسیب دیده راترجیحا تغییر دهید.

-          یک سرمشق پیدا کنید .

4-  حمایت کنید :

-         تقدیر کنید,تشویق کنید,خاطر جمع کنید و نشان دهید که فردآسیب دیده  یاجوان را باور دارید .

-          نظارت  بیش از حد نکنید و فرجه زمانی قائل شوید .

-          شایستگی و خبره بودن خود را عملاً نشان دهیدتا ازتجارب شما استفاده شود. .

-          صداقت و صراحت خود را نشان دهید .

-         از تکرار نا توانائیهای گذشته خودداری کنید.

-         اطلاعات کامل ،عینی ، فنی وتجربی رافراهم نمائید.

-         اثرات ونتایج توانمند شدن راروشن کنیدوآنرااندازه گیری نمائید.

-         تواناسازی باید مستمر باشدومتناسب باتحولات روزصورت گیرد.12/6/90

 

دکتر عباس حاتمی

 

09122865368

/ 0 نظر / 8 بازدید